Với chủ đề “Hãy cùng nhau bước đi trong hy vọng”, sứ điệp nhấn mạnh ba khía cạnh nền tảng: Hành trình cùng tha nhân, sống tinh thần hiệp hành và củng cố niềm hy vọng.

1. Hành trình cùng tha nhân

Đức Phanxicô ví cuộc đời như một cuộc hành hương, nơi mỗi người là lữ khách trên hành trình dương thế, đối diện với đói khát, mệt mỏi, đau đớn và thử thách tinh thần. Ngài mời gọi mỗi tín hữu tự vấn:

“Tôi có thực sự đang bước đi hay đang đứng yên, bất động, bị tê liệt vì sợ hãi và tuyệt vọng hay không muốn bước ra khỏi vùng an toàn của mình? Tôi có đang tìm cách thoát khỏi những dịp tội và những hoàn cảnh hạ thấp phẩm giá của tôi không?” (Sứ điệp Mùa Chay năm 2025)

Hành trình cùng tha nhân không chỉ dừng lại ở những hành động bác ái đơn lẻ, mà còn là sự đồng hành đích thực—nâng đỡ, chia sẻ gánh nặng với tình yêu thương và lòng trắc ẩn. Đây cũng là cơ hội để mỗi người trải nghiệm lòng thương xót của Thiên Chúa: khi giúp đỡ người khác, ta không chỉ hỗ trợ họ vượt qua khó khăn mà còn làm phong phú đời sống tâm linh của chính mình.

Mùa Chay là thời gian để xét lại mối tương quan với những người nghèo khổ, bệnh tật, bị bỏ rơi trong xã hội. Sự giúp đỡ không chỉ giới hạn ở nhu cầu vật chất mà còn bao gồm lời cầu nguyện, sự lắng nghe, động viên—những điều nhỏ bé nhưng có thể trở thành nguồn nâng đỡ lớn lao cho những ai đang gặp thử thách.

2. Sống tinh thần hiệp hành

Đức Giáo Hoàng nhấn mạnh tầm quan trọng của việc đồng hành với tha nhân, đặc biệt là những người gần gũi: gia đình, bạn bè, đồng nghiệp. Ngài khuyến khích các tín hữu đặt mình vào vị trí của người di cư hay những kẻ xa lạ để học cách cảm thông, từ đó nhận ra lời mời gọi của Thiên Chúa.

“Liệu chúng ta có tỏ ra ân cần chào đón, bằng những cử chỉ cụ thể, cả những người ở gần lẫn những người ở xa hay không. Liệu chúng ta có làm cho người khác cảm thấy thuộc về cộng đồng hay giữ khoảng cách với họ.” (Sứ điệp Mùa Chay năm 2025)

Sống tinh thần hiệp hành đòi hỏi bước đi trong yêu thương và kiên nhẫn, không chỉ như một hành trình cá nhân mà còn là một cuộc hành trình cộng đoàn, nơi mọi người nâng đỡ nhau trên đường về quê hương vĩnh cửu.

Hiệp hành còn bao hàm lắng nghe, đối thoại chân thành và chia sẻ đức tin. Khi biết mở lòng đón nhận quan điểm của nhau, đồng hành trong thử thách và vui mừng trước thành công của người khác, tinh thần hiệp hành thực sự được thể hiện. Điều này cũng đòi hỏi sự vượt qua khác biệt, chấp nhận quan điểm đa dạng trong tinh thần tôn trọng và yêu thương.

Mùa Chay là cơ hội để hàn gắn những mối tương quan rạn nứt, xây dựng sự hiệp nhất trong gia đình, giáo xứ và cộng đồng rộng lớn hơn.

3. Củng cố niềm hy vọng

Trích dẫn Sách Giáo Lý Hội Thánh Công Giáo, Đức Giáo Hoàng nhắc rằng niềm hy vọng là “mỏ neo chắc chắn và kiên định của tâm hồn”, giúp con người đứng vững vì biết mình đang hướng đến vinh quang đời đời. Tuy nhiên, hy vọng không phải là một thái độ thụ động, mà phải trở thành động lực để hành động.

“Tôi có tin chắc rằng Thiên Chúa tha tội cho tôi không? Hay tôi hành động như thể tôi có thể tự cứu mình? Tôi có khao khát ơn cứu độ và xin Chúa giúp tôi đón nhận ơn cứu độ không?” (Sứ điệp Mùa Chay năm 2025)

Sống trong hy vọng có nghĩa là biến niềm tin vào Chúa Kitô thành hành động cụ thể. Hy vọng giúp ta nhìn nhận các biến cố cuộc đời dưới ánh sáng đức tin, thúc đẩy ta dấn thân vì “công lý, tình huynh đệ, chăm sóc ngôi nhà chung” và bảo đảm rằng “không ai bị bỏ lại phía sau”.

Niềm hy vọng Kitô giáo còn mời gọi ta trở thành chứng nhân sống động của Tin Mừng. Khi hy vọng trở thành sức mạnh dẫn dắt cuộc sống, ta có thể lan tỏa niềm vui và bình an cho những người xung quanh. Mùa Chay là thời gian củng cố lòng tin vào lời hứa cứu độ của Thiên Chúa và vững bước trong sự phó thác.

Hơn nữa, hy vọng không chỉ hướng về tương lai mà còn giúp ta sống trọn vẹn giây phút hiện tại. Khi đặt niềm tin nơi Thiên Chúa, ta có thể đối diện khó khăn bằng tinh thần lạc quan, kiên trì và lòng cậy trông.

***

Mùa Chay không chỉ là thời gian của hy sinh và sám hối mà còn là dịp để củng cố niềm hy vọng vào sự Phục Sinh. Đức tin Kitô giáo đạt đến đỉnh cao khi ta không chỉ mong đợi thiên đàng, mà còn để Chúa Kitô thực sự ngự trị trong đời sống cá nhân và cộng đoàn ngay hôm nay, trên trần thế.

Sứ điệp Mùa Chay 2025 mời gọi mọi tín hữu cùng bước đi trong hy vọng, với lòng yêu thương, kiên nhẫn và sự hiệp thông sâu xa. Mỗi người được kêu gọi trở thành ánh sáng giữa thế gian, không ngừng chia sẻ niềm vui Tin Mừng và làm chứng cho sự hiện diện sống động của Thiên Chúa trong mọi cảnh huống cuộc đời.

Nt. Anna Ngọc Diệp, OP

Dòng Đa Minh Thánh Tâm