Salvatore Cernuzio và Patricia Ynestroza, Madrid

Đức Hồng y Tổng Giám mục Madrid cho biết, sau những ngày đầu tiên đầy ắp các hoạt động, Đức Thánh Cha đã chỉ ra cho Giáo hội và xã hội Tây Ban Nha những con đường rất rõ ràng để tiến bước trong tương lai.

Đức Hồng y José Cobo Cano đã đồng hành với Đức Thánh Cha trong thời gian ngài hiện diện tại Madrid và sẽ tiếp tục tháp tùng ngài tại Barcelona và Quần đảo Canary.

Trong cuộc phỏng vấn với Vatican News vào cuối chuyến viếng thăm Madrid, Đức Hồng y cho biết chặng đầu tiên của chuyến tông du Tây Ban Nha đã vượt mọi mong đợi, như được thể hiện qua sự hưởng ứng đầy nhiệt thành của người dân thành phố.

Ngài nhắc lại những lời Đức Thánh Cha Lêô XIV dành cho giới chính trị và cuộc gặp gỡ của ngài với các nạn nhân bị giáo sĩ lạm dụng tình dục. Đức Hồng y giải thích rằng Giáo hội đang nỗ lực đối diện với vấn đề này, để “không một nạn nhân nào cảm thấy bị loại trừ”.

** Thưa Đức Hồng y, ngài có thể đưa ra nhận định tổng quát về những ngày Madrid được sống trong chuyến viếng thăm của Đức Giáo hoàng Lêô XIV không?

– Đó là những ngày được chuẩn bị rất kỹ lưỡng. Một sự chuẩn bị tỉ mỉ, bởi vì chúng tôi không muốn chuyến thăm này chỉ là một sự kiện, nhưng là một hành trình. Quả thực, đó là những ngày đầy ắp các hoạt động. Chúng tôi ngạc nhiên trước sự hưởng ứng dành cho chúng tôi và cho Đức Thánh Cha, không chỉ về số lượng, mà còn bởi sự nồng nhiệt của Giáo hội Madrid. Chúng tôi cũng ngạc nhiên trước sự đón tiếp nồng hậu tại Quốc hội.

** Đó là điều khiến mọi người đều ngạc nhiên. Đặc biệt là tràng pháo tay đồng loạt của tất cả các chính trị gia, kéo dài gần mười phút, và việc mọi người đứng lên tung hô: “Hoan hô Đức Giáo hoàng!” Phải chăng đây là dấu hiệu cho thấy giới chính trị và xã hội đang khao khát những diễn từ như thế? Đức Hồng y nghĩ sao?

– Đó là một diễn từ mà Giáo hội tham gia, một diễn từ luôn mời gọi hướng nhìn lên, nghĩa là vượt lên trên những khác biệt của chúng ta. Tôi tin rằng, qua những đề nghị của ngài và những đề nghị của Giáo hội, Đức Giáo hoàng ngày càng được nhìn nhận như một thẩm quyền luân lý và một mẫu mực đạo đức trên chính trường châu Âu. Đức Thánh Cha mời gọi chúng ta không nhìn về quá khứ, không chỉ dựa vào di sản văn hóa Công giáo của Tây Ban Nha, nhưng hướng tới tương lai.

Đức Thánh Cha Lêô XIV và Đức Hồng y José Cobo Cano, Tổng Giám mục Madrid (ANSA)

** Đức Hồng y giải thích thế nào về lời kêu gọi này của Đức Thánh Cha?

– Tôi nghĩ rằng, đúng như ngài nói, Giáo hội đứng trước thách đố phải không ngừng trưởng thành hơn nữa. Điều này tiếp nối những gì Đức Giáo hoàng Phanxicô đã nói. Trong thời đại biến đổi này, trong một thời điểm hết sức đặc biệt như hiện nay, Giáo hội có một truyền thống rõ ràng và những kinh nghiệm cụ thể, nhưng không buộc phải lặp lại nguyên trạng những điều ấy. Điều đó có nghĩa là học hỏi từ lịch sử, nhưng đồng thời thay đổi ngôn ngữ, các cơ cấu của chúng ta và tiếp tục đáp lại những thách đố mới đang xuất hiện. Theo nghĩa này, thông điệp của Đức Thánh Cha là ánh sáng và kim chỉ nam giúp hiểu lời khẳng định ấy trong lãnh vực ơn gọi của giáo dân và sự hội nhập của họ vào hành trình của Giáo hội.

** Những khó khăn nào có thể nảy sinh trong lãnh vực này và chúng cần được giải quyết như thế nào?

– Trước hết, chúng ta phải đón nhận thách đố, nghĩa là nhìn nhận rằng mình đang sống trong một giai đoạn phát triển, nhưng đây cũng là thời điểm cần được định hình, với sự tham gia của giáo dân, qua việc đào tạo họ và đặt niềm tin nơi họ. Đó là một tiến trình từng bước đảm nhận trách nhiệm.

Tôi tin rằng toàn bộ tiến trình hiệp hành mang lại ánh sáng cho vấn đề này, và đó cũng là con đường chúng tôi đã bắt đầu: mỗi người, tùy theo ơn gọi của mình, đảm nhận vị trí trong Giáo hội và gánh vác trách nhiệm của mình. Đây là một chủ đề được nhắc lại trong tất cả các diễn văn mà Đức Thánh Cha đã dành cho chúng tôi trong những ngày qua tại Madrid.

** Thật thú vị khi chứng kiến các thế hệ mới, thường được gọi là thế hệ Z, đang tự do lựa chọn và vạch ra hướng đi cho một Giáo hội được canh tân.

– Vâng, rõ ràng tôi tin rằng đang có một sự thức tỉnh, nhưng chúng ta phải thận trọng, bởi vì sự thức tỉnh này cần được hướng dẫn. Một số báo cáo cho thấy người dân đang khao khát sự siêu việt, nhưng chúng ta cũng phải giúp đánh thức họ trước điều cốt lõi là Chúa Giêsu Kitô, Tin mừng và truyền thống của Giáo hội, nghĩa là giúp họ không xa rời những điều ấy.

Tôi tin rằng trong thời điểm hiện nay, chúng ta đang đứng trước một thách đố lớn, trước những gì Chúa đã đặt ngay trước cửa Giáo hội: dẫn đưa con người đến kinh nghiệm đức tin vào Chúa Giêsu Kitô và kinh nghiệm đức tin trong Giáo hội.

Chúng ta không được chỉ bị cuốn hút bởi những con số hay sự hào hứng kiểu: “Chúng ta đông biết bao!”, “Sẽ có bao nhiêu người đến?” Tất cả những điều ấy đều tốt, nhưng mới chỉ là khởi đầu. Đây là lời mời gọi toàn thể Giáo hội đảm nhận trách nhiệm trong thời điểm hiện nay, và cách riêng là Giáo hội tại Tây Ban Nha.

** Chúng ta đã chứng kiến gần một triệu rưỡi người tham dự Thánh lễ do Đức Thánh Cha chủ sự tại Cibeles và cuộc rước Mình Thánh Chúa. Tối hôm trước, 600.000 bạn trẻ đã quỳ gối, cầu nguyện và thinh lặng trước Thánh Thể trong buổi canh thức tại Quảng trường Lima. Nhưng Tây Ban Nha có thực sự bị tục hóa như người ta thường nói hay không?

– Không, không. Tây Ban Nha là một đất nước đang trỗi dậy. Có một sự tìm kiếm Thiên Chúa rất mạnh mẽ. Nhiều người, và chúng ta cũng đã thấy điều đó trong buổi canh thức, là người trẻ. Tôi tin rằng, trong thời điểm này, đây là trách nhiệm của Giáo hội, của Giáo hội Tây Ban Nha, và cách riêng của Madrid.

Làm thế nào chúng ta có thể đồng hành với tất cả nhận thức này? Chúng ta đồng hành cách cá nhân với những thương tích và những tìm kiếm của từng người đến với mình. Chắc chắn, chuyến viếng thăm này là một kinh nghiệm rất mãnh liệt. Không chỉ vì được chứng kiến người dân khóc sau Thánh lễ, nhưng còn vì cảm nhận mạnh mẽ rằng mình thuộc về Dân Thiên Chúa. Đó là thời khắc mà chúng tôi và Đức Thánh Cha đã trao cho mọi người cơ hội cảm thấy mình là thành phần của một dân tộc. Giờ đây, trong tương lai, chúng tôi cũng phải tiếp tục đồng hành với họ.

Đức Thánh Cha Lêô XIV và Đức Hồng y José Cobo Cano, Tổng Giám mục Madrid (@Vatican Media)

** Ngoài ra còn có vấn đề lạm dụng. Hôm qua, Đức Thánh Cha đã gặp một số nạn nhân tại Tòa Sứ thần Tòa Thánh. Cuộc chiến chống lại tai họa này hiện đang tiến triển đến đâu?

– Đó là một vết thương của quá khứ, nhưng cũng là vết thương mà chúng tôi đang cố gắng ngăn ngừa cho tương lai. Đây là một thử thách mà Giáo hội phải đối diện. Tôi tin rằng, ít nhất tại Tổng Giáo phận Madrid, chúng tôi đã làm việc về vấn đề này trong mười năm qua, bằng việc đồng hành với các nạn nhân. Chúng tôi cũng đã có những thời điểm xin tha thứ, bởi vì chúng tôi đang xây dựng một nền văn hóa khác với nền văn hóa mà mình đã tiếp nhận.

Dù rất đa dạng, Giáo hội Tây Ban Nha thực sự đang cố gắng tiến thêm những bước để hình thành nền văn hóa mới này, tạo ra sự nâng đỡ và bảo đảm rằng không một nạn nhân nào cảm thấy bị loại trừ. Thực tế, đây là một bức tranh rất, rất đa dạng. Không chỉ đơn giản có “các nạn nhân”, nhưng mỗi nạn nhân là một con người độc nhất và mỗi người cần được chăm sóc cách đặc biệt. Không thể nói chung chung về các nạn nhân.

Tôi tin rằng chúng tôi đang đạt được những tiến bộ. Hiện nay, Chính phủ cũng đang tham gia. Các thỏa thuận giữa Chính phủ, với Hội đồng Giám mục và các giáo phận, là một hướng đi khá tích cực.

** Đức Giáo hoàng Lêô XIV cũng đã nói với các giám mục về hoàn cảnh của những nạn nhân bị lạm dụng và khích lệ từng vị ngày càng đón nhận họ nhiều hơn.

– Tôi tin rằng Đức Thánh Cha đã nhận ra vai trò của một Giáo hội Samaria, vốn là lời mời gọi và ơn gọi mà Giáo hội luôn mang trong mình. Giáo hội được sinh ra dưới chân thập giá, bên cạnh một nạn nhân, và tôi tin rằng Giáo hội phải luôn được nhận diện là người đứng bên cạnh những người dễ bị tổn thương, bên cạnh những người đang bị đóng đinh.

Đức Thánh Cha đã áp dụng quan niệm này vào mọi thực tại khi nói về những người dễ bị tổn thương và các nạn nhân của nhiều vấn đề khác nhau. Vì thế, ngài nhắc chúng tôi rằng đây chính là vị trí của Giáo hội: đồng hành, nâng đỡ và không bao giờ lãng quên.

** Thưa Đức Hồng y, ngài hy vọng điều gì sẽ xảy ra sau chuyến viếng thăm này của Đức Giáo hoàng Lêô XIV? Có thể nói chuyến tông du đã làm hồi sinh Giáo hội Tây Ban Nha, hay đã tạo thêm động lực cho một Giáo hội vốn đã sống động?

– Không, chuyến viếng thăm đã thực sự làm Giáo hội hồi sinh. Đức Thánh Cha để lại cho chúng tôi nhiều nhiệm vụ trong tương lai, nhưng đồng thời cũng chỉ cho chúng tôi con đường phải theo.

Tôi tin rằng trong mọi lãnh vực, từ văn hóa, chính trị, kinh tế đến đời sống Giáo hội, như ngài cũng đã nói với cộng đoàn Giáo phận Madrid, Đức Thánh Cha đã để lại những định hướng hành động, những lập trường cụ thể và các điểm hội tụ. Vì điều đó, chúng tôi vô cùng biết ơn ngài.

Nguồn: vaticannews.va